آکادمی و موسسه علمی پژوهشی ابن سینا

نتیجه گیری 

در انجام پایان نامه ادیان و عرفان حاضر سعی شد معرفت شناسي از ديدگاه ابن عربي مورد بررسی قرار گیرد. به قول مولانا جلال الدین مولوی در ارتباط با ابن عربی می گوید که ابن عربی از داناترین و پرشورترین عارفان مسلمان و از نوادر دوران و غنایم روزگاران و نمایندگان راستین عرفان اسلامی ، بلکه از بزرگان وسرشناسان فرهنگ جهان و از شگفتیهای تبار انسان است . 

از نظر ابن عربی معرفت دانش درک جزئیات است ، در حین حرکت و سیر آنها و شناخت قوانین آنها موضوع علم مقادیر و کمیاب و روابط است ولی دانش از درک و ماهیت و حقایق نهانی ناتوان است و به اعتبار مزبور علم ابزاری است ناقص و گمراه گر .

اما دانشمند را حجاب بیداریست و نادان را حجاب غفلت ، چرا  که دانش عقل دانشمند را میان اجزا و دیدگاههای گوناگون افکنده و وقتی راه گوناگون شد ، پر از دره ها و بیرون شده های گوناگون خواهد بود و طبعاً منجر به اختلاف می گردد و اختلاف مایه ی سرگردانی است .

از نظر ابن عربی جهان آئینه حق تعالی است و معلوم ، صورت علت و ظهور آن است و علت حقیقت معلول است و باطن آنچه که معلول از آن جهت که ممکن الوجود است جز قبول وجود نتوان کرد پس هنگامیکه علت آن را وجود بخشد همه کمالاتی که در آن مشاهده می شود در واقع اوصاف علت است و کمالات او که در مظهر ماهیتی معلول به حب قابلیت و تجلی نموده است .

بنابراین همه ممکنات و کمالات محسوس یا معنوی ر اکه در آن مشاهده میشود به منزله صورتهای بیانگر بلکه باید همه را به منزله ی آئینه ای واحد قرار دهی تا از اهل مشاهده محسوب گردی ! آفرینش از نظر ابن عربی عبارت است از کل بیرونی دادن به اعیان ثابته که در عالم عقول هستند. 

به نظر و اعتقاد ابن عربی علوم انبیائی و اولیا که وارثان آنها هستند مستقیم و بدون واسطه از حق دریافت میشود .علومی که نو ، زنده و با نشاط و موثرند و این در حالی است که معارف علمای ظاهر یعنی غیر اولیا غیر مستقیم و با واسطه به دست آمده ست . لذا کهنه ، مرده و غالبی هستند .

معرفت اول هسته است و معرفت دوم پوسته . معرفت اول در قلب ها یافت میشود و روح را به هیجان می آورد و جای معرفت دوم در ذهن هاست و خشک و بی روح است . ابن عربی در توضیح این مطلب ؛ از بایزید بسطامی نقل میکند که خطاب به علما گفت « ای علمای صورت پرست شما علومتان را از مردهها فرا گرفته اید ؛ ولی دانسته های ما از جانب حق است که حی لایموت است . »

بنابراین سالک از نظر ابن عربی کسی است که در این منازل ؛ اعمال ؛ مقامات ؛ اسماء ؛ تجلیات و انفاس در حال انتقال است . او به مجاهدات بدنی و ریاضیات نفسی پرداخته ؛ به تزکیه و تذهیب اخلاق نفس خود همت می گمارد و مقامات را به حال خود نه به علم خود می پیماید . از نظر ابن عربی در باب انسان کامل در فصوص الحکم می گوید : خداوند جهان را ماننند جسم بی جان آفرید که به آئینه تار می ماند و لازم بود که این آئینه را جلا دهد . پس آدم وجود و روح پیکر عالم شد . انسان همچون مردمک دیده حق است که خداوند به وارسته او به خلق می نگرد و به آنان رحمت می آورد . جهان به وجود انسان برپاست و او به نگین انگشتری آفرینش و نشانه ای می ماند که خدا بر خزانه هستی زده است و به همین سبب خلیفه اش نامیده است .

در صورت داشتن هرگونه سوال و یا نیاز به مشاوره در زمینه انجام پایان نامه ادیان و عرفان با آکادمی ابن سینا در ارتباط باشید.